Küçük Bütçeyle Avrupa Seyahati Nasıl Yapılır

Avrupa'ya ilk kez giderken cebimde hesapladığımdan çok daha az para vardı ve dönüşte bileti değiştirmek zorunda kalırım diye ödüm kopuyordu. Kalmadım. Üstelik o geziden sonra üç kez daha aynı şekilde gittim. Anlatacağım şey, "her şeyden vazgeç, sadece yürü" tarzı bir çilecilik değil; günlük harcamayı 30 dolar bandına çekerken hâlâ doğru düzgün yemek yiyip doğru düzgün uyumanın yolu.

Asıl sorun bütçe değil, bütçenin nereye kaçtığı

Ucuz Avrupa seyahati planlarken çoğu kişi tek bir kaleme odaklanıyor: uçak bileti. Oysa bileti 40 euroya bulup, on gün boyunca günde 60 euro harcayarak dönenler gördüm. Harcamalar kabaca dört yere gidiyor: konaklama, şehirler arası ulaşım, yemek ve "bir kereden bir şey olmaz" harcamaları. Son kategori en sinsisi. Müze bileti, tren istasyonundaki sandviç, gece dışarıda içilen üç bira; tek tek küçük, toplamda gezinin en büyük gideri.

Ben günlük bütçeyi başından şöyle böldüm: konaklamaya 12–15, yemeğe 8–10, ulaşıma ve geri kalan her şeye 5–8 dolar. Bazı günler 20 dolarda kaldım, bazı günler 45'e çıktım. Önemli olan haftalık ortalamayı tutturmak; günü güne tutturmaya çalışmak insanı deli ediyor.

Konaklama: hostel mi, alternatifler mi?

Konaklama seçeneklerini karşılaştırırken sadece fiyata bakmamak lazım; mutfak var mı, çamaşır makinesi var mı, şehir merkezine yürüme mesafesi mi — bunların hepsi gizli tasarruf kalemleri. Mutfağı olan bir hostel, gece 3 euro daha pahalı olsa bile günde 10 euro kazandırabiliyor.

Benim formülüm şu oldu: büyük şehirlerde hostel koğuşu, iki büyük şehir arasında gece otobüsü, arada bir hafta gönüllülük. Bu üçlü karışım ortalamayı 12 doların altına indirdi.

Ulaşım: uçak her zaman ucuz değil

Düşük maliyetli havayollarının 15 euroluk bileti, 25 euroluk bagaj ücreti, 12 euroluk havalimanı transferi ve sabahın altısında kalkan uçuş için ödediğin taksiyle birlikte 70 euroya çıkabiliyor. Bileti alırken toplam kapıdan kapıya maliyeti hesaplamayı alışkanlık hâline getirdim.

• Kısa mesafede (400 km altı): otobüs neredeyse her zaman kazanır. Şehir merkezinden şehir merkezine gider, bagaj derdi yoktur.
• Orta mesafede (400–900 km): erken alınmış tren bileti ile otobüs başa baş. Tren biletlerinin çoğu ülkede 2–3 ay önceden açıldığını ve ilk çıkan kotanın çok ucuz olduğunu unutma.
• Uzun mesafede (900 km üstü): uçak mantıklı, ama sadece kabin bagajıyla seyahat edebiliyorsan. Sırt çantasını kabin ölçülerine sığdırmak, doğru paketleme teknikleriyle tamamen mümkün.
• Araç paylaşımı: Batı Avrupa'da çok yaygın. Trenin yarı fiyatına, üstelik sohbetli.

Bir de rota mantığı var: haritada zikzak çizmek bütçeyi katlıyor. Ben artık coğrafi olarak birbirine yakın 4–5 şehri halka şeklinde birleştirip öyle planlıyorum. Balkanlar, Baltıklar ve Orta Avrupa bu açıdan hem ucuz hem yoğun.

Yemek: en kolay tasarruf kalemi

Günde 8 dolara yemek şaka gibi geliyor olabilir ama market alışverişiyle çok rahat. Kahvaltıyı hostelde yulaf-muz-yoğurtla halledip, öğlene market sandviçi, akşama da hostel mutfağında makarna ya da mercimek çorbası yaptığım günler oldu. Karşılığında haftada iki kez gerçek bir lokantada, yerel bir yemeği kendime ısmarladım. Zaten bir ülkeyi tanımanın en iyi yolu pazarında dolaşıp o gün ne ucuzsa onu pişirmek.

Süpermarketlerin akşam saatlerinde etiketlediği indirimli reyonu keşfettiğim gün, gıda bütçem yarıya indi. Kapanışa bir saat kala fırın reyonuna uğramak neredeyse ritüelim oldu.

Nereden başlamalı: benim önerim

1. Ucuz bölgeyle başla. İlk seyahatinde Norveç yerine Arnavutluk, Romanya, Polonya, Portekiz gibi ülkeleri seç. Aynı para üç kat daha uzun gider.
2. Vize ve belge işini erken hallet. Son dakika randevusu, hızlandırılmış işlem ücreti gibi k